โบราณคดีไร้พรมแดน : เส้นทางการค้าและอาณาจักร วันที่ 29 มีนาคม 2555 โดย ดร.วินัย พงศ์ศรีเพียร ดร.อมรา ศรีสุชาติ และ รศ.ดร.รัศมี ชูทรงเดช

การปฏิสัมพันธ์ในภูมิภาคนี้ขับเคลื่อนไปอย่างเข้มข้นและคึกคักยิ่งขึ้น หลังจากชาวอาหรับค้นพบลมมรสุมที่เป็นประโยชน์ต่อการเดินเรือ อ่าวไทยถือเป็นจุดเชื่อมต่อสำคัญระหว่างมหาสมุทรฝั่งอินเดียกับทะเลทางฝั่งจีน เมืองชายฝั่งในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้เติบโตกลายเป็นอาณาจักรทรงอำนาจ เพราะได้รับผลประโยชน์มหาศาลจากการเป็นผู้ควบคุมผลประโยชน์เหนือน่านน้ำ